Cách chọn ống HDPE cho công trình: 7 bước từ áp lực, PN đến phụ tùng

Bài dành cho chủ nhà, đội thợ, người lập dự toán: mỗi bước có số theo tài liệu của hãng và văn bản liên quan, kèm bảng chọn nhanh. Các dòng ống có trong danh mục ống nhựa HDPE Tiền Phong.

7 bước chọn ống HDPE cho công trình

1. Việc dùng, loại nước: nước sạch, nước thô, tưới, thoát nước có áp.
2. Áp làm việc lớn nhất và PN: tính cả bơm, chênh cao, nước va, nhiệt độ nước.
3. Cỡ ống theo thiết kế, ghi theo đường kính ngoài.
4. PE100 hay PE80: cùng PN, ống PE100 có thành mỏng hơn.
5. Cuộn hay cây: cuộn tới D90, cây 6 m từ D110.
6. Phụ tùng có cho cỡ và cấp áp đó.
7. Giấy tờ: hợp quy, hợp chuẩn, giấy cho nước sinh hoạt.

Việc dùng, áp làm việc lớn nhất và PN

TCVN 7305-1:2008 Hệ thống ống nhựa – Ống nhựa polyetylen (PE) và phụ tùng dùng để cấp nước – Phần 1: Quy định chung (tương đương ISO 4427-1:2007) viết cho ống PE cấp nước sinh hoạt, kể cả nước thô và nước dùng cho mục đích khác, áp làm việc tối đa tới 2,5 MPa, nhiệt độ chuẩn 20 °C.

PN là áp suất danh nghĩa ở 20 °C, in trên ống. Bạn lấy áp làm việc lớn nhất do thiết kế tính, rồi xét bốn điểm:

• Đơn vị: 10 m cột nước xấp xỉ 1 bar (phép tính); Phú An Khang khuyên đổi sang bar trước khi chọn PN.
• Bơm và nước va: QCVN 07-1:2023/BXD Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về Hệ thống công trình hạ tầng kỹ thuật – Công trình cấp nước, điểm 2.6.3.3, viết cho mạng lưới cấp nước: phải tính toán nước va, khi cần lắp van chống nước va. Trang ống PE100 PN8 ghi đường ống đẩy trực tiếp từ máy bơm cần kiểm tra cả áp va đập thủy lực.
• Nhiệt độ: hệ số giảm áp của hãng là 0,92 ở 25 °C, 0,85 ở 30 °C, 0,79 ở 35 °C, 0,73 ở 40 °C. Ví dụ (phép tính): tuyến làm việc 8 bar, nước có lúc 40 °C thì ống PN10 chỉ còn khoảng 7,3 bar, không đủ; ống PN12,5 còn khoảng 9,1 bar.
• Áp thử: QCVN 07-1:2023/BXD, điểm 2.6.2.9, yêu cầu mạng lưới cấp nước thử bằng 1,5 lần áp làm việc sau khi lắp từng phần; tuyến 8 bar thử ở 12 bar (phép tính). Phú An Khang khuyên chọn cấp áp ống, phụ tùng, van theo áp thử do thiết kế quy định, và giao việc thử áp cho thợ có chuyên môn.

Cỡ ống, PE100 hay PE80, cuộn hay cây

Cỡ ống

Cỡ ống HDPE Tiền Phong ghi theo đường kính ngoài danh nghĩa, từ D16 đến D2000 (catalogue tr. 7). Lòng ống bằng đường kính ngoài trừ hai lần độ dày, ví dụ D110 PE100 PN10 dày 6,6 mm còn khoảng 96,8 mm (phép tính). Cỡ do người thiết kế tính theo lưu lượng, áp lực. QCVN 07-1:2023/BXD, điểm 2.6.2.4, yêu cầu mạng cấp nước sinh hoạt kết hợp chữa cháy ngoài nhà trong khu đô thị có đường kính tối thiểu 100 mm. Độ dày mọi cỡ, mọi PN xem bài thông số ống nhựa HDPE Tiền Phong.

PE100 hay PE80

Hãng ghi PE100 và PE80 có độ bền tối thiểu (MRS) khác nhau; cùng PN thì ống PE100 mỏng hơn. Cùng SDR thì PE80 thấp hơn một cấp: SDR17 là PE100 PN10 nhưng chỉ là PE80 PN8. Ví dụ cấp PN10 cỡ D110: PE100 PN10 dày 6,6 mm, PE80 PN10 dày 8,1 mm. Bản vẽ chỉ ghi PN thì Phú An Khang khuyên hỏi lại loại nhựa trước khi đặt. Xem thêm bài ống HDPE PE100 PN10.

Cuộn hay cây

Ống tới D90 ở dạng cuộn: 300 m (D16 đến D25), 200 m (D32), 100 m (D40, D50), 50 m (D63), 25 m (D90); D75 cuộn 50 m hoặc 25 m tùy độ dày thành. Từ D110 là cây 6 m; hãng nhận làm chiều dài khác theo yêu cầu (catalogue tr. 12).

Phụ tùng và giấy tờ cho ống đã chọn

Phụ tùng có cho cỡ, cấp áp đó không?

• D20 đến D90: răng xiết, PN16 với D20 đến D63, chỉ PN10 với D75, D90. Tuyến PN12,5 trở lên dùng răng xiết D75, D90 thì áp làm việc của tuyến tính theo PN10.
• Từ D90: hàn đối đầu với phụ tùng ép phun các cỡ D90, D110, D160, D200, D250 (PN6 đến PN16), D280, D315 (PN6 đến PN10), hoặc phụ tùng hàn gia công tới D2000. Tê, Y hàn gia công PE100 tối đa PN12,5 tới D710 và PN10 từ D800 đến D1200; co gia công D1400 đến D1800 chỉ PN6, PN8.
• Nghĩa là: theo catalogue, với ống PE100 PN16, tê đều PN16 chỉ có loại ép phun D90, D110, D160, D200, D250; co hàn gia công PN16 chỉ tới D500. Catalogue không có co, tê PN20; nối giảm hàn có PN20 với đầu lớn D90 đến D500. Phụ tùng ép phun nhựa PE80 tối đa PN12,5 (D90 đến D250), PN8 (D280, D315), theo bảng giá 2026. Phú An Khang khuyên kiểm bảng phụ tùng của hãng theo đúng cỡ, PN và gửi danh sách phụ tùng cùng lúc với ống trước khi chốt.
• Khác: mặt bích D40 đến D2000; đai khởi thủy cho ống D32 đến D110, PN16.

Từng món và cách lắp xem bài phụ kiện HDPE Tiền Phong và danh mục phụ kiện HDPE.

Giấy tờ cần hỏi

Hợp quy là bắt buộc, hợp chuẩn là tự nguyện. Giấy chứng nhận hợp quy theo QCVN 16:2023/BXD Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng, số 133/2024/DNSX-VLXD, phủ ống PE80, PE100 từ PN6 đến PN16, hiệu lực đến 09/06/2027; ống PN20 nằm ngoài giấy này. Giấy hợp chuẩn ISO 4427-2:2019 số SP 475/7.24.14 của QUACERT phủ PN6 đến PN25, đến 23/11/2027. Ống cấp nước sinh hoạt có thêm giấy số 1327 của QUACERT theo QCVN 12-1:2011/BYT về an toàn vệ sinh bao bì, dụng cụ bằng nhựa tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm. Tiêu chuẩn đòi những gì xem bài tiêu chuẩn chất lượng ống HDPE; bản giấy và cách kiểm xem bài chứng chỉ chất lượng ống HDPE Tiền Phong.

Bảng chọn nhanh ống HDPE theo việc

Gợi ý theo các trang sản phẩm ống HDPE Tiền Phong trên web Phú An Khang; cấp cuối cùng theo áp lực thiết kế.

Khi nào không dùng ống HDPE?

• Nước nóng trên 40 °C: hãng ghi ống HDPE chịu tối đa 40 °C, chỉ dẫn nước lạnh. Đường nước nóng dùng ống nhựa PP‑R Tiền Phong.
• Khí đốt: ống PE dẫn khí đốt có bộ tiêu chuẩn riêng, TCVN 7613:2016 (ống polyetylen dẫn nhiên liệu khí, theo ISO 4437); phạm vi của ISO 4427 là nước, nghĩa là ống HDPE cấp nước không dùng cho việc này.
• Khí nén: Phú An Khang chưa thấy tài liệu của hãng cho dùng ống HDPE cấp nước với khí nén, nên khuyên không dùng, và không thử áp bằng khí nén nếu thiết kế không quy định.
• Hóa chất mà bảng của hãng (catalogue tr. 6) ghi chịu được có giới hạn hoặc không chịu được, như toluen, xylen: Phú An Khang khuyên để người thiết kế xét riêng.

Lỗi hay gặp khi chọn ống HDPE

• Chọn PN theo áp ở 20 °C cho tuyến nước ấm, bỏ qua hệ số của hãng.
• Chốt ống trước, tìm phụ tùng sau, rồi không có tê, co đúng cấp.
• Chọn PN20 cho công trình cần giấy hợp quy: giấy hiện có chỉ tới PN16.

Gửi yêu cầu báo hàng ống HDPE

Bạn gửi danh sách hoặc bản vẽ, ghi việc dùng, áp làm việc lớn nhất, nhiệt độ nước, cỡ, loại nhựa, PN, chiều dài tuyến và phụ tùng, qua trang nhận báo giá hoặc Zalo 0985.557.895 (phòng dự án). Showroom ở 37–⁠45 Huỳnh Thúc Kháng, phường Cẩm Thành, tỉnh Quảng Ngãi (ống nhựa Tiền Phong ở số 37–⁠39). Khu vực trung tâm Quảng Ngãi giao miễn phí.