Ống nhựa PPR chịu được nhiệt độ bao nhiêu? PN nào dùng cho nước nóng

Ống PP‑R còn được gọi là ống nhiệt, ống chịu nhiệt. Bài này có bảng các cấp PN, cách chọn ống và phụ kiện PPR cho từng đường nước, cùng các lưu ý khi hàn và khi lắp bình nóng lạnh.

Ống PPR chịu nhiệt độ bao nhiêu theo từng cấp PN?

Trang sản phẩm ghi cách dùng và nhiệt độ theo từng cấp áp, xem chi tiết tại trang ống PPR PN10, ống PPR PN16, ống PPR PN20, ống PPR PN25 và danh mục ống nhựa PPR Tiền Phong.

Trang ống PN16 ghi dùng được cho đường nước nóng sau bình nóng lạnh, máy nước nóng năng lượng mặt trời và hệ thống điều hòa – sưởi. PN20 thành dày hơn, hợp khi áp lực hoặc nhiệt độ làm việc cao hơn, nên Phú An Khang khuyên dùng PN20 cho đường nóng sau bình. Mức 95 °C là nhiệt độ cao nhất trang sản phẩm ghi, không kèm thời gian làm việc; nước càng gần mức này, áp suất cho phép càng thấp, nên đừng coi đó là mức chạy thường xuyên.

Cỡ ống: PN10 có D20–⁠D250 (D250 theo catalogue, hỏi trước khi đặt), PN16 và PN20 có D20–⁠D200, PN25 có D20–⁠D180. Cấp nào cũng là cây 4 m, xem bài 1 cây ống PPR Tiền Phong dài bao nhiêu mét.

PN và SDR trên ống PPR nghĩa là gì?

PN là áp suất danh nghĩa tính bằng bar ở 20 °C: trang sản phẩm ghi PN10 là 10 bar ở 20 °C, PN20 là 20 bar ở 20 °C. Đó không phải mức áp ống chịu được khi dẫn nước nóng.

SDR là tỷ số giữa đường kính ngoài và độ dày thành. SDR càng nhỏ thì thành càng dày so với cỡ ống và PN càng cao: PN10 ứng với SDR11, PN16 với SDR7,4, PN20 với SDR6, PN25 với SDR5. Ví dụ ống D32: PN10 dày 2,9 mm (32 : 2,9 ≈ 11), PN20 dày 5,4 mm (32 : 5,4 ≈ 6). Phép chia chỉ gần đúng (cỡ D20, D25 cấp PN10 dày hơn mức SDR11), nên khi đặt hàng hãy xem độ dày trong bảng mã của từng cấp.

Vì sao nước càng nóng, ống chịu áp càng thấp?

Nhựa mềm dần khi nóng lên, nên cùng một ống, nước càng nóng thì áp suất làm việc cho phép càng thấp hơn PN. Trang ống PPR PN20 ghi rõ điều này: khi dẫn nước nóng cần tra bảng suy giảm áp suất theo nhiệt độ trong catalogue Tiền Phong, và hãng yêu cầu tính hệ số suy giảm khi thiết kế đường ống nóng. Tra bảng, tính áp cho đường nóng là việc của người thiết kế.

Từ đó có ba điều cần giữ:

• Đường nước nóng chọn PN cao hơn đường nước lạnh, thấp nhất là PN16 như hãng khuyến cáo.
• PN không thấp hơn áp lực làm việc lớn nhất của tuyến. Tuyến dài, nhà nhiều tầng, áp lực lớn thì nhờ người thiết kế tính áp lực và búa nước.
• Bình nóng lạnh đặt nhiệt độ vừa đủ dùng, không để nước nóng hơn mức cần.

Đường nước nào dùng ống PPR cấp nào?

• Đường nước lạnh (từ bồn chứa, đồng hồ nước tới các phòng): ống PN10. Tuyến lạnh áp lực cao chọn PN16 hoặc PN20 theo áp lực tính toán.
• Đường nước nóng sau bình nóng lạnh (từ đầu ra nóng của bình tới vòi sen, lavabo, bồn tắm): ống từ PN16; Phú An Khang khuyên PN20.
• Đường nước nóng của máy năng lượng mặt trời: ngày nắng, ít dùng nước, nước trong bồn có thể rất nóng, đoạn ống trên mái lại phơi nắng. Trang ống PN16 ghi dùng được cho đường này; Phú An Khang khuyên PN20 trở lên, đoạn ngoài trời dùng ống 2 lớp chống UV cùng cấp. Hỏi bên lắp máy nhiệt độ nước ra cao nhất và làm theo hướng dẫn của hãng máy về đoạn nối ra khỏi bồn: nước trên 95 °C là đã vượt mức hãng ghi cho ống PN16–⁠PN25.
• Nước nóng áp lực cao, hệ thống công nghiệp: ống PN25 (có đến D180) hoặc theo thiết kế.
• Không dùng ống uPVC, HDPE cho nước nóng: ống và phụ kiện uPVC ghi dùng đến 45 °C, ống HDPE đến 40 °C.

PN20 dùng được cho cả nước nóng và nước lạnh: muốn một loại ống cho cả nhà để thợ khỏi lắp nhầm thì chọn PN20; dùng hai cấp thì để riêng ống nóng, ống lạnh khi tập kết vật tư.

Phụ kiện trên đường nước nóng chọn thế nào?

Mối nối chỉ chịu được như chi tiết yếu nhất, nên phụ kiện phải xét cả nhiệt độ lẫn PN. Các trang phụ kiện PP‑R Tiền Phong như rắc co, van chặn, ống tránh đều ghi nhiệt độ làm việc 0–⁠95 °C theo hãng, nhưng PN từng loại khác nhau:

• Rắc co nhựa PPR (hàn lồng hai đầu, D20–⁠D63) chỉ có PN10 (D20–⁠D32), PN8 (D40), PN6 (D50, D63). PN thấp, lại giảm thêm khi nước nóng, nên Phú An Khang khuyên chỉ dùng cho đường nước lạnh.
• Đầu bình nóng lạnh và chỗ cần tháo lắp trên đường nóng: dùng rắc co ren trong PPR (vặn vào đầu ren ngoài) hoặc rắc co ren ngoài PPR (vặn vào đầu ren trong), PN20, cỡ 20×1/2″ đến 63×2″, đầu ren bằng kim loại; chọn loại theo đầu ren của bình.
• Van chặn PPR (D20–⁠D50) và ống tránh PPR (D20, D25, cho đoạn đường nóng vượt qua đường lạnh) đều PN20.
• Mối nối có chi tiết uPVC hoặc HDPE chỉ dùng cho nước lạnh, không đặt trên đường nóng.

Với mối ren, quấn băng tan (băng keo non) trên ren ngoài, vặn tay rồi siết thêm vừa đủ; ren nhựa siết quá lực dễ nứt. Cấu tạo và các loại rắc co xem bài rắc co là gì.

Khi lắp đặt, ống PPR gặp nhiệt độ nào?

Lúc hàn là lúc ống gặp nhiệt cao nhất. Ống PP‑R không dán keo được mà nối bằng hàn nhiệt: máy hàn ở khoảng 260 °C làm chảy mặt ngoài đầu ống và lòng phụ kiện, rồi ghép lại thành một khối. Đây là nhiệt độ hàn, không phải nhiệt độ dùng. Thời gian gia nhiệt, làm nguội theo từng cỡ ống có trong bài cách hàn ống PPR Tiền Phong đúng kỹ thuật.

Trang sản phẩm không ghi nhiệt độ môi trường khi lắp. Các lưu ý sau là kinh nghiệm thi công chung:

• Nắng: cất ống trong bóng râm, che ống ở công trường. Đường đi ngoài trời dùng ống PPR 2 lớp chống UV (D20–⁠D63): lớp ngoài chống tia cực tím dày 0,4–⁠1,0 mm để hạn chế bạc màu, lão hóa, lớp trong hãng ghi chịu đến 95 °C; chọn PN như ống thường.
• Trời lạnh: ống cứng và giòn hơn, bốc xếp nhẹ tay, không quăng ném.
• Giãn nở: ống PP‑R dài ra khi nóng. Đường nóng đi nổi, chạy dài cần kẹp cho ống trượt và đoạn uốn để ống giãn; để thợ tính theo tuyến.
• Bọc cách nhiệt đường nóng đi nổi hoặc đi xa để giảm mất nhiệt.
• Thử áp cả tuyến trước khi trát tường, đổ bê tông.

An toàn khi sửa, lắp đường nước nóng của bình nóng lạnh

1. Ngắt điện bình (tắt aptomat của bình), khóa van nước vào bình.
2. Mở một vòi nóng để xả áp; chờ nước trong bình và trong ống nguội rồi mới tháo ống, tháo rắc co.
3. Lắp xong, mở van nước vào và một vòi nóng, chờ tới khi vòi nóng chảy đều (bình đã đầy nước) rồi mới cấp điện.
4. Kiểm tra rò ở mối ren, rắc co khi nước còn lạnh, rồi xem lại sau lần đun đầu tiên.

Đường nóng âm tường, tuyến áp lực lớn nên gọi thợ có kinh nghiệm. Bình nóng lạnh, máy nước nóng năng lượng mặt trời xem tại mục bình nước nóng.

Lỗi hay gặp với đường nước nóng PPR

• Dùng ống PN10 cho đường nước nóng.
• Lắp rắc co nhựa PPR (PN6–⁠PN10) ở đầu bình nóng lạnh: Phú An Khang khuyên dùng rắc co ren PPR PN20.
• Để ống PP‑R thường phơi nắng trên mái, nhất là đường nóng của máy năng lượng mặt trời.
• Dán keo thay mối hàn, hoặc xoay ống khi ghép mối hàn: mối nối dễ rò khi có nước nóng và áp lực.

Cần ống, phụ kiện PP‑R cho đường nước nóng, bạn gửi cỡ ống, cấp PN và số lượng qua trang nhận báo giá, hoặc gọi, nhắn Zalo phòng dự án Phú An Khang 0985.557.895. Muốn xem ống, phụ kiện trực tiếp, bạn ghé showroom Nhựa Tiền Phong 37–⁠39 Huỳnh Thúc Kháng, phường Cẩm Thành, tỉnh Quảng Ngãi. Phú An Khang giao hàng trong tỉnh Quảng Ngãi và đến 34 tỉnh thành.