Cách uốn ống nhựa PVC 90 độ: ống nào uốn được, bán kính bao nhiêu?

Bài có bảng bán kính uốn theo cỡ ống luồn, các bước uốn bằng lò xo, cách làm nóng ống cỡ lớn và phụ kiện đổi hướng. Quy cách ống xem trang ống luồn dây điện PVC Tiền Phong; co, chếch xem danh mục phụ kiện PVC.

Ống PVC nào uốn được 90 độ?

• Ống luồn dây điện PVC‑U: uốn được. Trang sản phẩm của Tiền Phong ghi ống luồn “có khả năng chịu uốn cao”; bảng quy cách ống luồn của hãng có lò xo uốn ống D16, D20, D25, D32 và kìm cắt ống.
• Ống uPVC cấp nước có áp: Phú An Khang khuyên không uốn; đổi hướng 90° bằng co (nối góc 90°) hoặc hai chếch 45° dán keo.
• Ống uPVC thoát nước: đổi hướng bằng phụ kiện, như hai chếch 45°.

Ống luồn Tiền Phong có 17 quy cách Ø16–⁠Ø63, chia loại D1, D2, D3 theo độ dày thành, D3 dày nhất.

Bán kính uốn ống luồn dây điện theo TCVN 9207:2012

Điều 6.12 của TCVN 9207:2012 (đặt đường dẫn điện trong nhà ở và công trình công cộng, còn hiệu lực) quy định: ống luồn cáp điện không được uốn thành góc nhỏ hơn 90°, bán kính uốn không nhỏ hơn:

• Ống đặt kín (trong tường, nền, móng, kể cả giữa trần giả và trần bê tông: điều 3.6): 10 lần đường kính ngoài của ống.
• Ống đặt hở, mỗi đoạn chỉ có 1 chỗ uốn: 4 lần đường kính ngoài.
• Các trường hợp khác, ví dụ đặt hở mà một đoạn có từ hai chỗ uốn: 6 lần đường kính ống.

Điều 4.13 thêm: số chỗ uốn và bán kính uốn phải đủ để luồn, thay dây dễ dàng. Bảng dưới là phép tính theo điều 6.12, lấy đường kính ngoài bằng cỡ ống luồn Tiền Phong:

Ví dụ ống Ø20 đặt kín cần bán kính uốn ít nhất 200 mm. Đoạn cong 90° là một phần tư đường tròn, dài khoảng 1,57 lần bán kính (phép tính), tức khoảng 314 mm: lò xo phải đỡ, hoặc phải làm nóng, hết đoạn này.

Cách uốn ống luồn dây điện PVC 90 độ bằng lò xo

Tiền Phong không có hướng dẫn cách uốn; các bước sau theo kiến thức chung, cho ống có lò xo (D16–⁠D32):

1. Chọn lò xo đúng cỡ. Loại dày có lòng hẹp hơn (phép tính: Ø20 loại D1 dày 1,4 mm lòng khoảng 17,2 mm, loại D3 dày 2,0 mm khoảng 16,0 mm); Phú An Khang khuyên thử lò xo với đúng loại ống trước khi mua nhiều.
2. Đánh dấu chỗ uốn, luồn lò xo tới đó. Chỗ uốn xa đầu ống thì buộc dây vào đầu lò xo để kéo ra.
3. Uốn từ từ qua đầu gối: tì chỗ uốn lên đầu gối, hai tay kéo dần hai đầu ống; giữ lò xo trong ống tới khi đạt góc.
4. Uốn quá 90° một chút vì ống PVC‑U đàn hồi lại khi buông tay, rồi nắn về đúng góc.
5. Kiểm bán kính theo bảng; chỗ uốn không bẹp, không gãy gập.
6. Rút lò xo: xoay lò xo theo chiều làm vòng lò xo co nhỏ lại, đồng thời xoay ống ngược chiều và kéo nhẹ ra.

Để kiểm độ bẹp, Phú An Khang khuyên lấy mức ở điều 4.11 TCVN 9207:2012: ống bẹt, bầu dục chỉ được dùng khi đường kính lớn không vượt đường kính nhỏ quá 10 %.

Ống luồn cỡ lớn: làm nóng bằng khí nóng hoặc nước nóng

Bảng quy cách Tiền Phong không có lò xo cho Ø40, Ø50, Ø63, nên muốn uốn phải làm nóng. Hãng không có nhiệt độ, thời gian làm nóng; các bước sau là kiến thức chung:

1. Giữ lòng ống không bẹp: dùng lò xo đúng cỡ nếu có, hoặc nhồi chặt cát khô và bịt hai đầu ống.
2. Làm nóng cả đoạn cong bằng máy thổi khí nóng hoặc nước nóng, xoay ống cho nóng đều, tới khi ống mềm dẻo.
3. Uốn chậm quanh một khuôn có bán kính đúng bảng, ví dụ ống Ø50 đặt kín là 500 mm.
4. Giữ yên trên khuôn đến khi ống nguội, cứng lại; không bẻ ngược để chỉnh.

Không hơ lửa trực tiếp (bật lửa, đèn khò gas): nhựa cháy xém, phồng và sinh khói độc. Để hình dung mức nhiệt: catalogue PVC Tiền Phong ghi nhiệt độ hóa mềm Vicat của ống uPVC tối thiểu 80 °C (phụ kiện 74 °C). Phú An Khang khuyên uốn thử trên đoạn ống thừa trước.

Vì sao không uốn ống uPVC cấp nước có áp?

Tài liệu của Tiền Phong không có hướng dẫn uốn ống uPVC cấp nước, không có số liệu về cấp áp của ống sau khi uốn nóng. Ống uPVC Tiền Phong (danh mục ống nhựa PVC) làm việc ở 0–⁠45 °C, chỉ dẫn nước lạnh, trong khi uốn nóng phải làm ống mềm ra.

PIPA, hiệp hội ống nhựa Úc, trong tài liệu POP202 khuyến nghị bán kính cong tối thiểu 300 lần DN cho ống PVC chịu áp nếu có khoan đấu nhánh trên đoạn cong; bảng của tài liệu ghi ống DN100 là 30 m. Không khoan nhánh thì được cong gắt hơn nhưng phải hỏi nhà sản xuất, mà Tiền Phong không có số này. Đó là đường cong rộng, không phải góc 90° tại một điểm.

Vì vậy Phú An Khang khuyên không uốn cong ống cấp nước có áp: chỗ quay 90° dùng phụ kiện cùng cấp áp với ống. Cách lắp tuyến uPVC xem bài hướng dẫn lắp đặt ống nhựa uPVC đúng kỹ thuật.

Đổi hướng 90° bằng phụ kiện: co, chếch, nối góc

Cỡ và cấp áp trong bảng lấy từ bảng quy cách ống luồn Tiền Phong (áp dụng từ 25/09/2026), catalogue PVC Tiền Phong và các trang chếch PVC 45°, nối góc ren ngoài, nối góc ren trong đồng:

Dán co, chếch theo trang keo dán ống uPVC Tiền Phong: quét keo tối đa 30 giây một mối, đẩy ống tới vạch dấu, giữ ít nhất 30 giây, chờ ít nhất 24 giờ ở 16–⁠20 °C mới thử áp. Phú An Khang khuyên căn đúng hướng co trước khi đẩy ống vào. Tên gọi co, cút, chếch, lơi xem bài chếch 90 là gì; lỗi khi dán xem bài keo dán ống nhựa.

Lỗi hay gặp và an toàn khi uốn ống

Lỗi hay gặp

• Uốn không có lò xo, lò xo sai cỡ: ống bẹp, gãy gập.
• Uốn gắt hơn 90°, bán kính nhỏ hơn bảng: trái điều 6.12, kéo và thay dây khó.
• Nhiều chỗ uốn trên một đoạn: Phú An Khang khuyên đặt hộp nối ở giữa để luồn dây dễ.
• Hơ lửa, làm nóng quá: ống cháy xém, phồng, đổi màu.
• Giật lò xo ra: lò xo kẹt, xước lòng ống.

An toàn

• Đeo găng chịu nhiệt khi làm nóng; không chạm đầu máy thổi khí nóng, đặt máy trên giá, rút điện khi xong; không để dây máy ướt.
• Đi dây, đấu điện giao thợ điện có tay nghề; ngắt điện trước khi sửa tuyến ống đã có dây. Việc nguy hiểm khác giao thợ có kinh nghiệm.
• Keo dán ống dễ cháy: dùng nơi thoáng, xa lửa; nuốt phải hay dính mắt thì đến cơ sở y tế hoặc gọi 115, mang theo vỏ keo.

Đặt ống luồn, phụ kiện đổi hướng tại Phú An Khang

Bạn gửi cỡ ống, loại D1, D2, D3 (ống luồn) hoặc PN (ống cấp nước), số lượng, bản vẽ hoặc BOQ qua trang nhận báo giá, hoặc gọi, nhắn Zalo phòng dự án Phú An Khang 0985.557.895. Cần co 90° uPVC dán keo hai đầu, lò xo uốn ống hay kìm cắt ống Tiền Phong thì ghi kèm để Phú An Khang kiểm hàng. Bạn cũng có thể mang mẫu ống đến showroom Nhựa Tiền Phong 37–⁠39 Huỳnh Thúc Kháng, phường Cẩm Thành, tỉnh Quảng Ngãi.